U Konferencijskoj sali Kulturnog centra „Brana Crnčević“ sinoć je u organizaciji Zavičajnog muzeja Ruma održana prezentacija arheoloških radova na novootkrivenom lokalitetu Adžine njive – Brajkovo 2.
Reč je o arheološkom lokalitetu u ataru sela Klenak, otkrivenom tokom radova na izgradnji novog auto-puta Ruma – Šabac, koji sa istraženih neverovatnih 5 hektara, predstavlja jedno od najvećih iskopavanja u istoriji srpske arheologije. Na samom lokalitetu su potvrđeni nalazi iz bezmalo svih epoha ljudskog života na našem prostoru i to unazad 8 milenijuma.
Na prezentaciji koja je obuhvatila prikaz horizontalne i vertikalne stratigrafije, odnosa sa okolnim lokalitetima, kao i izbor nekoliko značajnih pronalazaka govorili su rukovodioci istraživanja dr Dragan Milanović, viši naučni saradnik Arheološkog instituta Beograd, dr Miroslav Kočić, upravnik Centra za arheologiju „Dragoslav Srejović“ Univerziteta u Kragujevcu, Momir Cerović, muzejski savetnik iz Narodnog muzeja Šabac i Uroš Nikolić, v.d. direktor Zavičajnog muzeja Ruma.
Događaju je prisustvovala i predsednica Opštine Ruma Aleksandra Ćirić koja je istakla da je pored naučnih otkrića značajnih za arheologiju, posebno raduje činjenica da ovaj lokalitet otvara mogućnosti za proširenje turističke ponude Opštine Ruma.
Opština Ruma namerava da u saradnji sa Zavičajnim muzejom i Turističkom organizacijom opštine Ruma što više promoviše ovaj arheološki lokalitet i da ga uvrsti u turističku ponudu.
„Turisti će moći da se odvezu do samog lokaliteta upoznaju sa praistorijom, antikom srednjim vekom. Sremska Mitrovica lezi na lokalitetima iz kasne antike, kod nas su lokaliteti koji datiraju mnogo ranije, što je izuzetno i taj potencijal moramo iskoristiti. Želimo da imamo nešto poput arheoloških parkova sa vodičima, kustosima, pisanim interaktivnim tablama“, kazala je predsednica Ćirić.
Posetioci su mogli čuti da će se istrazivanja na lokalitetu Adžine njive – Brajkovo 2 nastaviti dugi niz godina, te da taj deo Srema na teritoriji rumske opštine predstavlja još uvek jedan od nedovoljno istrazenih dragulja srpske arheologije, kao i da nove tehnologije nude mogućnost bolje promocije bogatog arheološkog nasleđa.
„Sa tehnologijama kao što je augumentovana stvarnost, virtuelna stvarnost, elektronski pristupi, mi mozemo najzad da prikazemo te lokalitete u drugačijem svetlu“, poručio je Miroslav Kočić, upravnik Centra za arhologiju „Dragoslav Srejović“.
Istrazivanja nadomak Klenka trajala su devet meseci i tom prilikom otkriveno je kompleksno vinčansko naselje, sa vinčanskim nekropolama kakve su otkrivene na samo još dve lokacije u Srbiji.
Dragan Milanović,viši naučni saradnik Arheološkog instituta u Beogradu je napomenuo da je vrlo značajan i antičko-rimski period, gde imamo ekonomski kompleks koji je najverovatnije sluzio za preradu i čuvanje zita, sa tri velike građevine na kamenim temeljima.
„Srednjovekovno naselje ima jame za skladištenje, imamo pohranjivanje domaćih zivotinja na dnu tih jama, čak i po nekoliko, tako da nam to govori o pomoru koji je u nekom periodu verovatno značio i kraj stanovanja“, smatra Milanović.
U devetomesečno istrazivanje lokaliteta uključeno je bilo 15 arheologa i oko 60 radnika, a pronađen je ogroman broj vrednih predmeta i materijala, više tona, koji se trenutno obrađuju.
Sav materijal pripada Zavičajnom muzeju Ruma i on će biti vazan deo buduće stalne postavke rekao je Uroš Nikolić, direktor te ustanove.
„Obradili smo prvi i drugi sektor, s obzirom na to da smo istraživanja podelili na tri sektora, ostaje još treći koji jeste najvažniji i centralni, on se još obrađuje bez prestanka, ali ostalo je još tri meseca intenzivnog rada da bi se sve preliminarno obradilo. Nakon toga ostaje konzervacija, deo predmeta je poslat na konzervacija za šta je sredstva obezbedila Opština Ruma. Sav materijal dolazi u naš muzej i on će biti okosnica naše stalne postavke, koja će sredinom sledeće godine već biti postavljena“, istakao je Nikolić.
Novootkriveni lokalitet obiluje pravim umetničkim delima izrađenim od keramike, a Momir Cerović, arheolog muzejski savetnik Narodnog muzeja Šabac je u svom izlaganju rumskoj publici prezentovao značajno otkriće velike keltske peći za keramiku.
„Svaki novi lokalitet i svaka nova sonda da nešto novo, 45 godina se bavim ovim poslom, ali ovde je dosta toga što sam prvi put video. Peć za keramiku koju smo pronašli je najveća ikada nađena na ovim prostorima. Debljina same rešetke je 29, negde i 30cm, a sama peć je bila toliko očuvana da smo je bukvalno mogli zaloziti i mi nešto pokušati napraviti od keramike. Na Gomolavi je u ranijim istazivanjima pronađeno dvadesetak peći, ali nijedna nije ove veličine i ovako dobro očuvana. Zaista je ovo jedan fantastičan lokalitet koji će tek zainteresovati javnost“, ocenio je Cerović.
Adžine Njive Brajkovo 2 je lokalitet koji će neprocenjivo obogatiti kulturno-turističku ponudu Srema.
